Η έναρξη της θεραπείας μπορεί να μοιάζει με μεγάλο βήμα και είναι φυσικό να έχετε ερωτήσεις πριν ξεκινήσετε. Είτε αναζητάτε θεραπεία για προσωπική εξέλιξη, είτε για στήριξη της ψυχικής σας υγείας, είτε για να αντιμετωπίσετε μια συγκεκριμένη δυσκολία, οι σωστές ερωτήσεις από πριν σας βοηθούν να νιώσετε πιο προετοιμασμένοι και σίγουροι. Ακολουθεί ένας οδηγός με όσα ίσως θέλετε να ρωτήσετε τον θεραπευτή σας πριν από την πρώτη συνεδρία.
1. Ποια είναι τα προσόντα σας;
Το να γνωρίζετε το υπόβαθρο του θεραπευτή σας σάς δίνει σιγουριά για την επάρκειά του. Μπορείτε να ρωτήσετε:
- Έχετε άδεια άσκησης επαγγέλματος και ποιος είναι ο τομέας εξειδίκευσής σας;
- Τι εκπαίδευση ή πιστοποιήσεις έχετε;
- Πόσα χρόνια ασκείτε το επάγγελμα;
- Είστε μέλος κάποιου επαγγελματικού φορέα, όπως το BACP;
Η γνώση των προσόντων του σάς διαβεβαιώνει ότι συνεργάζεστε με κάποιον που διαθέτει τα εφόδια να σας βοηθήσει στις συγκεκριμένες ανάγκες σας.
2. Ποια είναι η θεραπευτική σας προσέγγιση;
Οι θεραπευτές χρησιμοποιούν διαφορετικές μεθόδους ανάλογα με την εκπαίδευσή τους και τις ανάγκες σας. Μερικές ερωτήσεις που αξίζει να σκεφτείτε:
- Ποιες θεραπευτικές τεχνικές χρησιμοποιείτε (π.χ. Γνωσιακή Συμπεριφοριστική Θεραπεία, ψυχοδυναμική θεραπεία);
- Η προσέγγισή σας είναι δομημένη ή πιο ευέλικτη;
- Πώς δουλεύετε συνήθως με θεραπευόμενους που αντιμετωπίζουν δυσκολίες παρόμοιες με τις δικές μου;
Η απάντηση θα σας δώσει μια ιδέα για το πώς μπορεί να κυλούν οι συνεδρίες και αν η προσέγγισή του ταιριάζει με αυτό που αναζητάτε.
3. Έχετε εμπειρία με τα θέματα που με απασχολούν;
Οι θεραπευτές συχνά εξειδικεύονται σε συγκεκριμένους τομείς, όπως το άγχος, η κατάθλιψη, οι σχέσεις ή το τραύμα. Ρωτήστε:
- Έχετε δουλέψει με θεραπευόμενους που αντιμετώπιζαν θέματα σαν τα δικά μου;
- Ποια είναι η εμπειρία σας, ή πόσο αποτελεσματικά έχετε βοηθήσει, σε παρόμοιες δυσκολίες;
Η επιλογή κάποιου που είναι εξοικειωμένος με όσα σας απασχολούν μπορεί να κάνει μεγάλη διαφορά στο πόσο αποτελεσματική θα νιώσετε τη θεραπεία.
4. Τι μπορώ να περιμένω από τη θεραπεία;
Η αρχή της θεραπείας μπορεί να φέρνει αβεβαιότητα, όμως αν ξέρετε τι να περιμένετε θα ησυχάσετε. Σκεφτείτε να ρωτήσετε:
- Πόσο συχνά θα συναντιόμαστε και για πόση ώρα;
- Πόσο διαρκεί συνήθως η θεραπεία για θέματα σαν τα δικά μου;
- Σε τι θα εστιάσουν οι πρώτες συνεδρίες;
Έτσι ξεκαθαρίζουν οι προσδοκίες και αποκτάτε μια εικόνα του χρόνου που θα χρειαστεί να αφιερώσετε.
5. Ποια είναι η αμοιβή σας και οι όροι πληρωμής;
Η θεραπεία είναι μια επένδυση στην ευεξία σας, γι' αυτό είναι σημαντικό να ξεκαθαρίσετε από την αρχή τα οικονομικά. Ρωτήστε:
- Πόσο κοστίζει κάθε συνεδρία;
- Προσφέρετε κλιμακωτή αμοιβή ανάλογα με το εισόδημα;
- Συνεργάζεστε με ασφαλιστικές εταιρείες και με βοηθάτε με τα δικαιολογητικά για αποζημίωση;
Αν γνωρίζετε από πριν τις οικονομικές λεπτομέρειες, μπορείτε να προγραμματίσετε και να αποφύγετε εκπλήξεις αργότερα.
6. Ποια είναι η πολιτική σας για το απόρρητο;
Το απόρρητο είναι ακρογωνιαίος λίθος της θεραπείας, έχει όμως νομικά και δεοντολογικά όρια. Για να το ξεκαθαρίσετε, ρωτήστε:
- Πώς προστατεύεται η ιδιωτικότητά μου;
- Σε ποιες περιπτώσεις μπορεί να χρειαστεί να άρετε το απόρρητο;
- Πώς χειρίζεστε τις σημειώσεις ή τα αρχεία των συνεδριών;
Η κατανόηση αυτών των κανόνων σάς επιτρέπει να νιώθετε ασφαλείς όταν μοιράζεστε προσωπικές πληροφορίες.
7. Πώς θα αξιολογούμε την πρόοδο;
Η παρακολούθηση της εξέλιξής σας στη θεραπεία είναι ουσιαστική. Ρωτήστε:
- Πώς αξιολογείτε την πρόοδο;
- Θα θέσουμε στόχους μαζί και πώς θα τους επανεξετάζουμε;
- Τι γίνεται αν νιώσω ότι η θεραπεία δεν με βοηθά;
Οι ερωτήσεις αυτές αναδεικνύουν τον συνεργατικό χαρακτήρα της θεραπείας και θέτουν ένα πλαίσιο για τη διαδρομή σας.
8. Τι γίνεται αν χρειαστεί να ακυρώσω ή να αλλάξω ραντεβού;
Η ζωή έχει απρόοπτα και καλό είναι να γνωρίζετε τους κανόνες του θεραπευτή σας. Σκεφτείτε να ρωτήσετε:
- Ποια είναι η πολιτική σας για τις ακυρώσεις;
- Πόσο νωρίτερα πρέπει να ειδοποιήσω για αλλαγή ραντεβού;
- Υπάρχει χρέωση για ακυρώσεις της τελευταίας στιγμής ή για συνεδρίες που χάνονται;
Γνωρίζοντας αυτές τις λεπτομέρειες, οργανώνετε πιο εύκολα το πρόγραμμά σας.
9. Μπορώ να επικοινωνώ μαζί σας ανάμεσα στις συνεδρίες;
Κάποιοι θεραπευτές έχουν συγκεκριμένους κανόνες για την επικοινωνία εκτός προγραμματισμένων συνεδριών. Ξεκαθαρίστε:
- Μπορώ να στείλω email ή να τηλεφωνήσω αν έχω κάτι επείγον;
- Σε πόσο χρόνο απαντάτε συνήθως;
- Ποια όρια υπάρχουν για την επικοινωνία εκτός συνεδρίας;
Η απάντηση σάς βοηθά να σέβεστε τη διαθεσιμότητά του, παίρνοντας ταυτόχρονα τη στήριξη που χρειάζεστε.
10. Πώς θα χειριστούμε τη λήξη της θεραπείας;
Η θεραπεία δεν διαρκεί για πάντα και είναι σημαντικό να ξέρετε πώς χειρίζεται ο θεραπευτής σας την ολοκλήρωσή της. Ρωτήστε:
- Πώς θα καταλάβουμε ότι ήρθε η ώρα να σταματήσουμε;
- Θα υπάρξει μια τελευταία συνεδρία για να αναστοχαστούμε την πρόοδο;
- Τι γίνεται αν χρειαστώ ξανά θεραπεία στο μέλλον;
Αν το συζητήσετε από νωρίς, η μετάβαση έξω από τη θεραπεία θα είναι πιο ομαλή όταν έρθει η ώρα.
Συμπέρασμα
Οι ερωτήσεις πριν από την έναρξη της θεραπείας σάς δίνουν τη δυνατότητα να πάρετε τεκμηριωμένες αποφάσεις για τη φροντίδα της ψυχικής σας υγείας. Ένας καλός θεραπευτής θα καλωσορίσει την περιέργειά σας και θα σας δώσει σαφείς, υποστηρικτικές απαντήσεις. Με αυτή την ενεργή στάση βάζετε τα θεμέλια για μια θεραπευτική σχέση εμπιστοσύνης και ουσιαστικής δουλειάς.
Πάρτε τον χρόνο σας για να βρείτε τον κατάλληλο θεραπευτή και θυμηθείτε: η αρχή της θεραπείας είναι ένα βήμα προς έναν πιο υγιή και πιο ολοκληρωμένο εαυτό.